X Pomorski Zlot Kolekcjonerów Biletów – Sopot, 4 października 2025
W sobotę, 4 października 2025 roku, w przestrzeniach Sopoteki – Galerii Kultury Multimedialnej na II piętrze dworca Sopot (ul. Kościuszki 14) odbył się jubileuszowy, dziesiąty już Pomorski Zlot Kolekcjonerów Biletów. Impreza rozpoczęła się o godzinie 10:00 i trwała do godziny 15:00. Wstęp dla uczestników był bezpłatny, a udział – otwarty dla wszystkich zainteresowanych, zarówno dla doświadczonych kolekcjonerów, jak i dla osób dopiero zaczynających swoją przygodę z biletami transportowymi.
Organizatorami byli m.in. Bileteka – kolekcja biletów oraz PSSTM.
Idea imprezy i jej znaczenie
Kolekcjonerstwo biletów – więcej niż papier
Dla osób spoza środowiska może brzmieć to abstrakcyjnie, że jednorazowy bilet autobusowy czy tramwajowy może być obiektem pasji. A jednak — te niewielkie, codzienne przedmioty stanowią świadectwo zmian technicznych, kulturowych i społecznych transportu miejskiego i kolejowego. Na zlocie przypomina się, że bilet to nie tylko potwierdzenie przejazdu — to także materiały drukarskie, numery seryjne, styl graficzny, grafiki symboliczne, znaki wodne, perforacje, nadruki kontrolne i wiele innych detali.
Zloty kolekcjonerów biletów są więc okazją, by:
- zaprezentować swoje zbiory i ciekawe egzemplarze,
- wymienić się biletami z innymi kolekcjonerami,
- uzupełnić kolekcję o rzadkie egzemplarze,
- nawiązać kontakty, porozmawiać o technikach konserwacji i identyfikacji biletów,
- dokumentować bieżące zmiany (np. przejście na bilety elektroniczne, karty miejskie),
- popularyzować wiedzę i pokazywać wartość historyczną tych małych artefaktów.
Format papierowy biletów komunikacji miejskiej powoli ustępuje miejsca rozwiązaniom cyfrowym i elektronicznym, co dodaje temu typowi kolekcjonerstwa waloru nostalgicznego i archiwizacyjnego.
Przebieg zlotu – klimat, uczestnicy, wymiana
Uczestnicy i atmosfera
Zlot przyciągnął osoby z regionu Pomorza, ale również kolekcjonerów z innych części Polski, co było już typowe dla poprzednich edycji — w X Zlocie uczestniczyli miłośnicy z Krakowa, Warszawy, Wrocławia, Łodzi, Koszalina i innych miast. Atmosfera była przyjazna — dawniej podkreślano, że najcenniejsza wartość takich spotkań to bezpośredni kontakt, rozmowy, wymiany doświadczeń i opowieści związane z konkretnymi eksponatami.
W Sopotece, dzięki ustawieniu stoisk wystawienniczych, kolekcjonerzy mogli rozkładać swoje katalogi, albumy, torby z biletami i umożliwiać innym oglądanie lub negocjowanie wymian.
Wymiany i nowe nabytki
Jednym z centralnych punktów zlotu były wymiany biletowe. Uczestnicy mogli wymieniać duble i zamieniać je na egzemplarze, których jeszcze im brakowało. Zgodnie z wcześniejszymi edycjami, zazwyczaj pojawiają się także pojedyncze, rzadkie egzemplarze, które są „perełkami” — np. stare bilety okresowe, poligrafia sprzed lat 50., lokalne linie autobusowe, bilety specjalne lub jubileuszowe.
Wyzwania i perspektywy
Cyfryzacja i zmniejszanie liczby papierowych biletów
Jednym z najistotniejszych wyzwań dla kolekcjonerów jest to, że coraz więcej miast w Polsce i na świecie rezygnuje z tradycyjnych biletów papierowych na rzecz rozwiązań elektronicznych (karty miejskie, aplikacje mobilne, bilety QR, systemy bezkontaktowe). To oznacza, że tradycyjne bilety stają się reliktami minionej epoki i ich dostępność spada.
Dlatego jubileuszowe zloty nabierają znaczenia archiwalnego — dokumentują przejście epoki, pozwalają zachować egzemplarze, które w przyszłości będą unikatowe dla historyków transportu i kolekcjonerów.
Konserwacja i przechowywanie
Papier, nadruki, kleje — to wszystko z biegiem czasu podlega degradacji. Wilgoć, promieniowanie światła, kwasy w papierze, odkształcenia — to typowe zagrożenia dla biletów, szczególnie starych. Wymaga to wiedzy o właściwym przechowywaniu (koszulki bezkwasowe, albumy, warunki klimatyczne), skanowaniu wysokiej jakości w celu archiwizacji, a także dokumentacji (opis dat, miejsca, serii). Zloty to moment, by dzielić się taką wiedzą i doświadczeniem z innymi.
Dotarcie do młodszych pokoleń
Aby hobby kolekcjonowania biletów przetrwało, ważne jest wciąganie młodszych adeptów — osób, które mogą być zainteresowane zbiorami z perspektywą historyczną lub designerską. Dlatego przy wydarzeniach takich jak X Zlot warto zadbać o promocję w mediach społecznościowych, edukacyjne stoiska, nawet konkursy z symbolicznymi upominkami (np. nowsze bilety, albumy, foldery).
Refleksja i podsumowanie
X Pomorski Zlot Kolekcjonerów Biletów w Sopocie był nie tylko spotkaniem sympatyków jednej z bardziej niszowych dziedzin kolekcjonerstwa, ale także symbolicznym momentem — jubileuszem, który każe się rozejrzeć za tym, co minęło, i co zostaje zachowane. Spotkania takie scalają środowisko, wzbogacają zbiory, budują wiedzę i więzi społeczne między pasjonatami z różnych zakątków Polski.
Do zbioru dołączyła setka nowych biletów, które sukcesywnie staram się dodawać na podstrony – niektórzy stwierdzą, że jest to niewiele. Dla mnie każdy bilet to inna historia… 🙂
Jak zawsze bardzo Dziękuję wszystkim za moc wymian, transakcji, a także sekcji foto za jakże cenny wkład wizualny do artykułu! 🙂
